Kartlara gelirsek, HIS'in yeni Excalibur modelleri çok güzel performans sunuyorlar ve NVIDIA'nın modellerine ciddi rakip oluyorlar. Bu testimizde Ti4600 kart yoktu ama görünen o ki (veya THG'nin buradaki testine baktığınızda), Radeon 9700, Ti4600 ayarı bir kart. Hatta yüksek çözünürlükte FSAA açıldığı zaman ondan çok daha iyi. Radeon 9500 Pro, Ti4200'den daha iyi, FSAA'daki gücü de düşünülürse Ti4400'e denk sayılabilecek bir kart. Radeon 9500 ise, FSAA'sı iyi olsa da çoğu testte Ti4200'e geçilen, doğal olarak Radeon 9000 Pro'dan performanslı ama birçok testte Gigabyte'ın "özel" Radeon 8500'ünün 128MB belleğine yenilen bir kart. Gigabyte'ın kartı, ne yazık ki bu gücü anlaşılamadan, 200$'ın üzerindeki fiyatıyla silinip gitti.
Bu sonuçlara baktığınızda, ATi kartların NVIDIA rakiplerine bire bir karşılık geldiklerini değil aralara geçtiklerini görüyoruz. Yani artık piyasada her performans aralığında kart bulabileceksiniz. Ama fiyatlar çok önemli; çünkü orada iş değişiyor.
PC Labs'daki arkadaşların Anet'de benim de katıldığım önemli bir tespitte bulunduğunu görüyorum: İyi bir oyun performansı isteyenler, bütçe denkleştirdiklerinde iyi bir karta 150-200$ vermeye razı. Cebinde parası olup da paranın alabileceği en yüksek performansı isteyen belirli bir azınlık, 300-400$ aralığında yer alan Radeon 9700 Pro ve GeForce 4 Ti4600'a yöneliyor. Radeon 9700 de bence bu gruba girecek.
200-300$ aralığındaki kartlara ise pek talep yok; parası olana performans yeterli gelmiyor, parası az olana fiyatları çok geliyor. İşte Radeon 9500, Radeon 9500 Pro ve Ti4400 tam da bu aralıkta.
HIS'in de Radeon 9500 ve Radeon 9500 Pro modellerini çok beğenmeme karşın, fiyat seviyesi nedeniyle sınırlı sayıda kesimin ilgileneceğini düşünüyorum. Ben olsam, Asus'un veya NVIDIA işlemci kullanan diğer bazı üreticilerin yaptığı gibi, video giriş ve güvenli bir overclock yöntemiyle daha yüksek performans sunma gibi atraksiyonlarla bu fiyat seviyesinde kartların cazibesini artırırdım. (NVIDIA'dan çok daha rekabetçi fiyatlar sunardım diyemiyorum, çünkü bakın AMD bunu Intel'e karşı yapacağım derken inanılmaz zararlara girdi). Ancak ABD'de ATi kart fiyatları düşerken, bunun Türkiye'ye de en kısa sürede yansımasını temenni edebiliriz.
Şimdilik, ATi cephesinde, yeterli parası olmayanlara, 8500 yerine gelecek 9100'ü beklemelerini, olanlara ise 9700 veya 9700 Pro modellerine yönelmelerini söylemek daha mantıklı. Bu anlamda, burada HIS Excalibur 9700'e "Önerilir" (Recommended) ödülü vermekte bir mahsur görmüyorum. "Şiddetle Önerilir" (Highly Recommended) ödülü verebilmem için Ti4600'den daha iyi bir fiyat sunabilmesi gerekirdi, bunu yapamıyor.
NVIDIA kartlara geçelim: Chaintech, ilk kez incelediğimiz ekran kartı ile video in gibi güzel bir özellik sunuyor. Ancak performans açısından Ti4200 64MB'a karşı bir üstünlük sunamazken, yazılım açısından da Asus'un Video-in'li modellerinin gerisinde kalıyor. Bu ekran kartının fiyatı belli değildi; 128MB 4X AGP modeli, 8X AGP modeli gibi 513MHz değil, 444MHz bellek hızıyla ve 175$ fiyatla piyasaya girmişti. Bu model ise 200$ veya altı bir fiyatla gelirse ve CyberLink PowerVCR II gibi bir yazılıma zaten sahipseniz, hem oyun performansı hem video yakalama becerisi isteyenler için önerebiliriz. Fiyatı belli olmadığından şimdilik kesin bir şey söyleyemiyoruz.
Asus'lara gelince, her ikisi de video girişi ve zengin yazılım sunan bu kartların ikisi de yer aldıkları kategorilerin zirvesinde. Bu kadar yüksek özelliğe sahip bir MX440 bulmanız çok zor. V9280S Ti4200-8X modeli ise Ti4400'den daha performanslı olduğu gibi, yine zengin video giriş-çıkış özelliklerine sahip ve bu seviyede bir Ti4200-8X bulmanız da çok zor. Yani bunlar tam insanı cezbeden kartlar ama bakalım fiyat cephesinde nasıllar?
249$'lık V8290S/TVD'den işe başlayalım: HIS'in Radeon 9500 Pro'su ile eşit fiyatta ve aşağı yukarı eşit performansta bir kart bu. Ancak aynı fiyata ilave olarak video girişi ve çok zengin bir yazılım paketiyle geliyor. Ayrıca overclock'lu hızı, yüksek fan gürültüsü gibi bir avantaj getirmiyor ve son derece kaliteli bir işçiliği size Ti4600 kalitesinde bir PCB üzerinde sunuyor. Tüm bunlar için 249$+KDV ödemeye değer mi? 128MB Ti420-8X kartlar zaten standart hızlarıyla (250/500 MHz) ve bazen video girişi olmadan 200$ civarında bir fiyatla piyasaya giriyorlar; V8290S/TVD ise kalitesi, yüksek hızı, ilave özellikleri ile 49$ fazladan ödemeye gerçekten değer bir kart. Bu yüzden bu kart da "Önerilir" (Recommended) ödülümüzü alıyor.
Gelelim Asus V8190 Video Suite'e. Geçen ekran kartı incelememizde Radeon 9000 Pro işlemcili bir karta, benzerlerinde olmayan video in özelliğini sunduğu ve en yüksek ayarlı MPEG-2 formatında bile başarılı video yakalama sonucu aldığı için "Önerilir" demiştik. Aynı fiyattaki bu kart da video girişine sahip, hatta çok daha zengin bir yazılım seti ile geliyor; üstelik kendinden overclock'lu ve diğer MX440'lardan da bu nedenle daha üstün. Öte yandan, bu overclocklu hıza rağmen performansta Radeon 9000 Pro'ya yetişemiyor; üstelik istediği kadar 8X AGP olsun, Vertex Shader/Pixel Shader ünitelerine ve DirectX 8+ ile gelen özelliklerin desteğine sahip değil. GeForce4 MX serisi bir kart almak isteyenler için elbette en iyi kart bu ama fiyatı da ona göre. 2003 yılında çıkacak bazı oyunlar içinse, hala GeForce2 teknolojisini kullanan GeForce4 MX serisinden (hatta Radeon 9000 serisinden) bir kart önermek - hangi markadan olursa olsun - o kadar kolay değil; çünkü performansları yetersiz gelecek. Öte yandan, "ben fazla oyun oynamam" diyen veya Counter Strike, RTCW veya macera oyunları gibi fazla performans istemeyen oyunları oynayan, video girişinden de vazgeçemeyen kullanıcılar için önerilebilir.
Size fiyat analizimizle ile ilgili bir şey daha söyleyeyim: 200-300$ arası kartlara fazla talep yok demiştik. Bilgisayarlar mağazalarının fiyat listelerini kontrol ederseniz, Ti4200 ile Ti4600 arasında, Ti4400'ün çoğu kez hiç yer almadığını göreceksiniz. Bu da teorimizi kanıtlıyor. Ancak Asus, Türkiye pazarında belki de en çok ekran kartı satan üretici. Bu başarıyı da diğerlerinden hangi segmentte olursa olsun daha fazla özellik sunan Deluxe modelleri ile, yani trende karşı kürek çeken belki de tek firma olması nedeniyle sağladı. Talebin az olduğu bir segmentte bile tek olmak bu başarıyı getiriyor. Bu segmentte çok firma olsa bu başarıyı elde edemeyebilirlerdi ama baştan beri hep, "kaliteli ve bol özellikli olsun; biraz daha pahalı olsun" yaklaşımı ile çoğu ucuz markadan daha başarılı oldular. Çünkü kaliteye hakkını ödemeyi isteyen birileri her zaman oluyor.
Son olarak, özellik ve kalite kaygılarından dolayı değil, fiyat kaygılarından dolayı "Israrla Önerilir" (Highly Recommended) ödülümüzü kullanmadığımızı söyleyelim; ancak 1-2 ay gibi kısa bir vade içinde, özellikle de GeForce FX'in çıkışı sırasında yaşanabilecek olası fiyat indirimleri yukarıdaki kartların fiyatlarında 20-30$'lık bir düşüş yaratırsa, bu ödülleri kolayca "Israrla Önerilir" olarak değiştirebilirsiniz.